FAQ

De stichting ontvangt veel vragen van algemene aard over het onderzoeksgebied. Daarom proberen we de meest gestelde vragen hieronder te beantwoorden:

- Wat is de Stichting OVN?
Wij zijn een onafhankelijke, academische organisatie. Onze stichting richt zich op bevordering van de academische studie van de geschiedenis van de vrijmetselarij en verwante esoterische stromingen in Nederland. Wij vertegenwoordigen géén vrijmetselaarsorganisatie. Meer uitgebreide informatie over de stichting OVN vindt u op onze website. Foldermateriaal is op aanvraag beschikbaar.

- Waar vindt u informatie of literatuur over vrijmetselarij voor een werkstuk, afstudeerscriptie of promotieonderzoek?
Op onze website vindt u onder ‘Geschiedenis’ een beknopt overzicht van de ontwikkeling van de vrijmetselarij in Nederland en enkele literatuurverwijzingen. Voor een meer specifieke oriëntatie in beschikbare literatuur kunt u contact opnemen met een van de gespecialiseerde bibliotheken op het vakgebied, bijvoorbeeld het Cultureel Maçonniek Centrum ‘Prins Frederik’ te Den Haag. In het ‘informatieportaal’ op onze website vindt u tevens een overzicht van links naar andere gespecialiseerde collecties.
Voor overleg over de mogelijkheden om een BA-/MA-scriptie of promotieonderzoek aan de geschiedenis van de vrijmetselarij te wijden, en de keuze van een geschikt onderwerp, kunt u contact opnemen met de leerstoel voor westerse esoterie aan de Universiteit van Amsterdam (de leerstoel voor vrijmetselarij aan de Universiteit Leiden is niet meer actief).
Het is natuurlijk altijd zinvol om met uw onderzoek een hiaat in het vakgebied aan te pakken. Zie voor een overzicht van de belangrijkste ‘gaten’ in onze kennis van de geschiedenis van de vrijmetselarij: André Hanou, ‘Aandachtspunten bij onderzoek naar vrijmetselarij in Nederland’, in: Vrijmetselarij in Nederland. Een kennismaking met de wetenschappelijke studie van een ‘geheim’ genootschap, Stichting OVN, Den Haag 2003. Deze publicatie is aan te schaffen via dit bestelformulier (pdf).

- Waar vindt u de adressen van vrijmetselaarsorganisaties?
De meeste vrijmetselaarsorganisaties hebben een eigen website, waarop adressen van loges in uw regio zijn vermeld. Deze zijn met Google makkelijk te vinden (zoek op plaatsnaam en trefwoorden als 'loge' of 'vrijmetselarij'), maar u vindt ook links naar de meest bekende vrijmetselaarsorganisaties in het ‘informatieportaal’ op onze website.

- Waar vindt u informatie over een (historische) persoon of familielid, die lid was van de vrijmetselarij?
Indien u weet van welke Orde iemand lid was, kunt u de archieven van de betreffende vrijmetselaarsorganisatie raadplegen:

  • De 18de-, 19de- en 20ste-eeuwse archieven van de Orde van Vrijmetselaren onder het Grootoosten der Nederlanden zijn voor belangstellenden op afspraak te raadplegen in het Cultureel Maçonniek Centrum ‘Prins Frederik’ te Den Haag. Archieven van sommige individuele loges bevinden zich in Gemeentearchieven. Op de website van de OVN zijn links naar relevante archieven te vinden.
  • De archieven van de Nederlandse Federatie van de Internationale Orde der Gemengde Vrijmetselarij Le Droit Humain uit de periode voor 1945 zijn uitsluitend raadpleegbaar met schriftelijke toestemming van het bestuur van de Orde (stukken na 1945 zijn niet toegankelijk voor onderzoek).
  • De archieven van het Nederlandsch Verbond van Vrijmetselaren zijn nog niet toegankelijk voor onderzoek. De stichting OVN beheert een kopie van een deel van dit archief uit de periode 1904-1945, dat wel op afspraak raadpleegbaar is. Informatie: info@stichtingovn.nl.
  • De archieven van andere Nederlandse vrijmetselaarsorganisaties zijn (voor zover ons bekend) niet toegankelijk voor onderzoek.
De stichting OVN heeft voor u een handige onderzoeksgids samengesteld: de Archiefwijzer maçonnieke archieven. Hierin vindt u een overzicht van relevante archieven en documenten in gemeentearchieven, universiteitsbibliotheken en vrijmetselaarsorganisaties, en veel handige tips. De brochure is inmiddels uitverkocht, maar in diverse bibliotheken en archieven in te zien.

- Komt u in aanmerking voor een OVN-onderzoeksbeurs?
De stichting OVN accepteert géén ondersteuningsverzoeken van algemene aard. Wel steunt zij onderzoek, dat specifiek gericht is op de geschiedenis van de vrijmetselarij (of verwante stromingen) in Nederland en haar voormalige grondgebieden, dan wel de ontsluiting van voor dit onderwerp relevante archieven/collecties. Zie voor meer informatie het tabblad 'Beurzen' op deze website.

- Welke lezingen, cursussen of congressen kunt u volgen?
Actuele informatie over ons activiteitenaanbod en dat van verwante organisaties is te vinden in op deze nieuwsblg. Donateurs van de OVN hebben recht op korting op onze activiteiten.
Naast haar eigen aanbod, kan de stichting OVN op maat cursussen en Masterclasses verzorgen voor academische of erfgoedorganisaties tegen een niet-commercieel tarief. Als u ons laat weten wat uw wensen zijn, doen wij u graag vrijblijvend een kostenopgave.

- Zijn de lezingen van OVN-congressen gepubliceerd?
Ja, zie het tabblad 'Publicaties' op deze website.
De congresbundels Vrijmetselarij in Nederland (2003); Masonic & Esoteric Heritage (2005); Symbolism in 18th century Gardens (2006) zijn via dit bestelformulier (pdf) te verkrijgen. (De laatste druk van de Archiefwijzer maçonnieke archieven is uitverkocht, een nieuwe druk is in voorbereiding.) Donateurs van de stichting OVN hebben recht op korting op de aanschafprijs van onze publicaties.

- Kan de OVN een spreker leveren voor een lezing van uw vereniging of loge?
Vanwege hun drukke academische agenda’s zijn onze bestuursleden slechts beperkt beschikbaar voor voorlichtingsactiviteiten, zoals lezingen over de doelstellingen, activiteiten en aandachtspunten van de stichting voor een breed publiek. Voor het verzorgen van een lezing wordt een reiskostenvergoeding en een donatie aan de Stichting gevraagd, die ten goede komt aan de OVN-onderzoeksbeurzen.
(In het dagelijks leven zijn sommige leden werkzaam als zelfstandig onderzoeker, en als zodanig tegen vergoeding beschikbaar voor lezingen op het vakgebied. De stichting bemiddelt niet, u dient de betrokkene daarvoor rechtstreeks te benaderen via zijn/haar zakelijke adres.)

- Kan de OVN helpen bij onderzoek of identificatie van voorwerpen, gebouwen of personen?
Ja. Binnen de stichting OVN is expertise op het gebied van onder meer vrijmetselarij en esoterie, kunst- en architectuurgeschiedenis, genealogie en erfgoedproblematiek beschikbaar. De stichting kan adviesvragen beantwoorden of in opdracht van derden (archief)onderzoek verrichten, bijvoorbeeld:

  • Identificeren of dateren van vrijmetselaarsvoorwerpen of –documenten,
  • In kaart brengen van de betrokkenheid van een voorouder of historische figuur bij een loge,
  • Verklaren van maçonnieke of esoterische symboliek in een tekst, kunstwerk, gebouw of monument,
  • Bevestigen, verklaren of juist uitsluiten van een vermeende relatie met de vrijmetselarij.
Voor zulke dienstverlening is een (niet-commercieel) uurtarief van toepassing. Als u ons laat weten welke inzet u van ons vraagt, doen wij u graag vrijblijvend een kostenopgave.
Bij meer omvangrijke, langdurige of complexe academische of erfgoedprojecten kan de stichting OVN desgewenst als coördinator optreden. Ook kan zij workshops of masterclasses verzorgen, doorverwijzen naar andere instanties, en/of adviseren over fondsenwerving om (erfgoed)projecten ook in praktische zin mogelijk te maken.

- Meer informatie
Mocht de bovenstaande informatie uw vraag niet beantwoorden, dan kunt u een meer specifiek informatieverzoek indienen via info@stichtingovn.nl.